Valse wolfspin in huis: zo herken je hem en zo kom je ervan af

Je doet 's avonds het licht aan en er zit een grote, platte, bruine spin op de muur. Hij maakt geen web. Hij rent weg zodra je dichterbij komt. De kans is groot dat je een valse wolfspin ziet. Deze spin rukt op in Nederland. Hij wordt vooral binnen gevonden, want binnen is het warm en is er eten.

Goed nieuws vooraf. Deze spin is niet gevaarlijk. In dit artikel lees je hoe je hem herkent, waarom hij naar binnen komt en wat echt werkt om hem buiten te houden.

Factsheet valse wolfspin

Zo herken je de valse wolfspin

De naam klopt eigenlijk niet helemaal. De valse wolfspin is geen echte wolfspin. Hij lijkt er alleen op. Daar komt het woord "vals" vandaan. Hij hoort bij een andere familie, de Zoropsidae.

Waar let je op?

• Formaat. Het lijf van een vrouwtje is 10 tot 19 millimeter. Mannetjes zijn iets kleiner. Met gestrekte poten haalt het dier zo'n 5 centimeter. Dat is fors voor een spin in huis.
• Kleur. Geelbruin tot grijsbruin. Hij is lichter dan de meeste echte wolfspinnen.
• Tekening. Op het achterlijf zit een donkere langwerpige vlek. Op het kopborststuk zit een donker patroon dat wel wat wegheeft van een schedel.
• Poten. Geelgrijs met zwarte vlekken, waardoor ze geringd lijken.
• Geen web. Dit is het duidelijkste kenmerk. Zie je een groot web in de hoek, dan is het geen valse wolfspin. Hij jaagt namelijk lopend.

Twijfel je tussen een huisspin en een valse wolfspin? Kijk dan naar het web. Zit er een grote, rommelige trechter in de hoek, dan is het bijna altijd een huisspin. Loopt het beest los over de muur of de vloer, dan is de kans op een valse wolfspin veel groter.

Waarom zit hij in Nederland?

Van origine komt deze spin rond de Middellandse Zee voor. Denk aan Spanje, Italië en Zuid-Frankrijk. Sinds de jaren negentig schuift hij naar het noorden op. In 2006 werd hij in Duitsland gevonden. In 2007 kwam de eerste Nederlandse melding, uit een schuur in Utrecht.

Sindsdien gaat het hard. Volgens spinnenkenner Jinze Noordijk van EIS Kenniscentrum Insecten waren er tussen september 2021 en september 2022 ruim 500 waarnemingen in Nederland. Het jaar daarvoor waren dat er 225 in dezelfde periode.

Twee dingen helpen hem. Ten eerste liften spinnen mee met vrachtwagens, caravans en auto's die uit Zuid-Europa komen. Ten tweede zijn onze winters zachter geworden. Daardoor overleeft hij hier nu wel.

Hoe leeft hij?

De valse wolfspin is een nachtdier. Overdag zit hij weggekropen onder een steen, achter boomschors of in een kier in huis. 's Nachts gaat hij lopend op jacht. Hij eet insecten en andere ongewervelden. Ook andere spinnen staan op het menu, zelfs grote huisspinnen.

Hij kan tegen glad glas omhoog lopen. Dat komt door hele fijne haartjes aan de onderkant van zijn poten. Een gladde emmer houdt hem dus niet tegen.

In het voorjaar maakt het vrouwtje een platte, blauwwitte eicocon. Die legt ze in een spleet, bijvoorbeeld onder schors. Ze blijft erbovenop zitten en verdedigt hem fel. Volwassen dieren zie je vooral van de herfst tot het begin van het voorjaar. Daarom valt hij juist nu, aan het eind van de zomer en in het najaar, extra op in huis.

Is een beet gevaarlijk?

Nee. Deze spin bijt alleen als hij echt in het nauw zit, bijvoorbeeld als je hem plat in je hand drukt. Gebeurt dat, dan is het te vergelijken met een lichte bijensteek. Even scherp, daarna een beetje rood en gezwollen.

Wereldwijd is er nog nooit een geval beschreven waarbij een beet van een (valse) wolfspin ernstige medische gevolgen had. Ben je allergisch, dan kan de reactie heftiger zijn. Houd de plek dan goed in de gaten. Bij een sterke zwelling, koorts of benauwdheid bel je je huisarts. Dit artikel is geen medisch advies.

Tips en trucs

• Vang hem met een glas en een stukje karton. Zet hem buiten in de tuin of in de schuur. Hij eet daar de insecten op die je zelf ook niet wilt.
• Doe buitenlampen 's avonds uit of vervang ze door warmwit licht. Fel wit licht trekt insecten. Insecten trekken spinnen.
• Zet horren voor ramen en deuren die je 's avonds open hebt staan.
• Dicht kieren rond kozijnen, leidingdoorvoeren en de drempel onder de deur.
• Plaats roostertjes in de open stootvoegen van je gevel. Zo blijft de spouw ventileren, maar komt er minder ongedierte in.
• Zuig hoeken, plinten en de ruimte achter meubels regelmatig af. Je haalt dan ook eitjes en prooiresten weg.
• Verwijder rag en webben op de gevel, onder de dakgoot en rond buitenlampen. Een schone gevel is minder aantrekkelijk.
• Ruim de rommel in schuur, kelder en garage op. Stapels karton en hout zijn perfecte schuilplekken.
• Kom je terug van vakantie uit Zuid-Europa? Kijk dan even in de caravan, de fietsendrager en de bagage voordat je alles naar binnen brengt.
• Werkt met een spuitmiddel? Behandel dan in het najaar, en richt je op de randen, kozijnen en kieren. In de zomer heeft het weinig zin.

Oma's tips: vijf huismiddeltjes tegen spinnen die niet werken

Over spinnen bestaan heel veel oude tips. Ze worden al jaren doorverteld. Toch is van geen van deze vijf aangetoond dat ze echt werken.

1. Paardenkastanjes in de hoeken van de kamer. De klassieker. Er is nooit aangetoond dat spinnen ergens door wegblijven. De kastanje droogt uit en dan gebeurt er helemaal niets meer.
2. Azijn of citroensap sprayen. De geur is voor jou sterk, maar hij vervliegt binnen een dag. De spin loopt er de volgende nacht gewoon overheen.
3. Lavendel of pepermuntolie op een watje. Populair op sociale media. In de praktijk verjaagt het geen spin die eenmaal een goede jachtplek heeft gevonden.
4. Ultrasone spinnenverjagers in het stopcontact. Spinnen hebben geen oren zoals wij. Ze voelen trillingen via hun poten. Van deze apparaatjes is geen goede werking aangetoond. Het geluid komt ook niet door muren en meubels.
5. Alle spinnen doodmaken. Dit voelt als een oplossing, maar werkt averechts. Spinnen eten muggen, vliegen en motjes. Haal je ze allemaal weg, dan krijg je daar meer van. En het gat waar ze binnenkwamen zit nog steeds open.

Wat wel werkt is saai maar effectief. Sluit de openingen. Zorg voor minder insecten. Haal het rag weg. En zet het exemplaar dat je ziet gewoon buiten.

Ons advies: wat werkt het beste

Bij de valse wolfspin is gif zelden nodig. Hij komt namelijk niet in groten getale binnen. Meestal gaat het om een paar losse dieren die naar binnen zijn gelopen. De beste aanpak is daarom wering plus opruimen.

1. Vang en verplaats. Gebruik een Knock Pestcontrol Insectenzuiger. Je zuigt het dier op zonder het aan te raken en zet het buiten weer vrij. Handig als je liever geen spin in je hand hebt.
2. Sluit de gevel af. Zet SpouwSafe of Bijenbekje Spouw in de open stootvoegen. De muur blijft ventileren, maar ongedierte komt er niet meer zomaar in.
3. Haal rag en webben weg. Met Cleanweb los je spinnenrag en spinnenpoep op gevels, lampen en hekwerk op. Dat maakt de buitenkant een stuk minder aantrekkelijk.
4. Losse dieren gifvrij aanpakken. Wil je een spin niet buiten zetten, dan kan Knock Pestcontrol Freeze It. Dat werkt met kou en zonder gif.
5. Grote panden of terugkerende overlast. Werk je met een licentie? Dan is ProVecta een middel voor kruipende insecten en spinachtigen. Lees altijd eerst het etiket en het veiligheidsinformatieblad.

Veelgestelde vragen

Is de valse wolfspin giftig?

Bijna alle spinnen hebben gif. Ze gebruiken het om hun prooi te verlammen. Het gif van de valse wolfspin is zwak en voor mensen ongevaarlijk. Een beet voelt als een lichte bijensteek. Er zijn wereldwijd geen gevallen bekend met ernstige gevolgen.

Bijt hij mij als ik slaap?

Vrijwel nooit. Hij bijt alleen als hij zich bedreigd voelt en niet weg kan. Een spin die over je dekbed loopt heeft geen enkele reden om te bijten.

Waarom komt hij juist in het najaar in huis?

De dieren zijn volwassen van de herfst tot het vroege voorjaar. In die periode zijn de mannetjes op zoek naar vrouwtjes en lopen ze veel rond. Buiten wordt het bovendien kouder en natter. Binnen is het warm en zit meer eten.

Moet ik hem doodmaken?

Dat hoeft niet. Hij is niet beschermd, dus het mag wel. Hij is echter nuttig. Hij eet vliegen, motten en zelfs andere spinnen. Buiten zetten is meestal de beste keuze.

Hoe weet ik zeker dat het geen huisspin is?

Kijk naar het web en de kleur. De huisspin is donkerder en maakt een rommelig trechterweb in een hoek. De valse wolfspin is lichter, heeft geringde poten met zwarte vlekken en maakt geen web. Twijfel je? Maak een scherpe foto en zet die op waarneming.nl. Daar kijken kenners mee.

Helpt spuiten met een insectenmiddel tegen deze spin?

Alleen deels. Een spin loopt vaak over een behandelde rand heen zonder er lang op te blijven staan. Je haalt daarom veel meer resultaat uit wering en het weghalen van zijn voedsel. Gebruik je toch een middel, lees dan altijd eerst het etiket. Let op dat middelen met permethrine giftig zijn voor katten.

Zit hij door heel Nederland?

Hij is inmiddels in een groot deel van het land gezien. De eerste vondst was in 2007 in Utrecht. Daarna volgden onder meer Limburg en de rest van het land. Het aantal waarnemingen stijgt nog steeds.

Bronnen

• Wikipedia, lemma "Valse wolfspin" (Zoropsis spinimana), geraadpleegd op 27 augustus 2026.
• Heiko Bellmann, "Spinnen van Europa", Tirion Natuur, pagina 202.
• Paul L.Th. Beuk e.a., "De eerste Limburgse waarneming van de valse wolfspin", Natuurhistorisch Maandblad.
• Waarnemingscijfers via EIS Kenniscentrum Insecten en waarneming.nl.