Bruine rat (Rattus norvegicus)

Ratten rukken op in Nederlandse steden: warm weer en afval zorgen voor overlast

Steeds meer steden in Nederland hebben last van ratten. Het warme weer speelt mee. En er ligt veel afval op straat. Daar komen de dieren op af. Voor veel gemeenten is de overlast lastig te stoppen.

Wat is er aan de hand?

De Telegraaf deed onderzoek onder gemeenten. In totaal vulden 114 gemeenten de enquete in. Daarvan zeggen 105 gemeenten dat zij overlast van ongedierte hebben. De rat is veruit de grootste veroorzaker. Dat blijkt uit het onderzoek.

In Den Haag merken ondernemers het elke dag. Een uitbater van een eettent ziet ratten over de parkeerplaats rennen. Ze knagen ook vuilniszakken open. Klanten schrikken daarvan. Sommige mensen stappen weer in hun auto en rijden weg.

Waarom nu zoveel ratten?

Ratten houden van warmte. Door de zachte en warme periode blijven er meer dieren in leven. Ze krijgen ook sneller jongen. Eten is er genoeg. Denk aan afval op straat en bij containers. Zo groeit een kleine groep snel uit tot een grote groep.

Belangrijk: rattengif mag je thuis niet gebruiken

Wil je zelf iets doen? Let dan op de regels. Particulieren mogen sinds 1 juli 2023 geen rattengif meer gebruiken. Dat gif heet ook wel rodenticide. Alleen vakmensen met een diploma mogen dit nog inzetten. Voor thuis richt je je dus op weren en vangen. Dat is beter voor jou en voor het milieu. Het is ook beter voor huisdieren en roofvogels.

Wat werkt thuis wel?

De beste aanpak is twee dingen tegelijk doen. Ten eerste: houd ratten buiten. Ten tweede: vang de dieren die al binnen zijn. Zo pak je het probleem echt aan.

  • Sluit gaten en kieren. Ratten kruipen door kleine openingen naar binnen. Vul die op met stevig materiaal. Gebruik bijvoorbeeld Mouse & Rat Stop RVS staalwol. Ratten knagen daar niet doorheen.
  • Bescherm open stootvoegen in de muur. Met SpouwSafe houd je knaagdieren uit de spouwmuur. Lucht kan er nog wel door.
  • Vang ratten gifvrij met een klapval. De Black Cat Rat trap werkt snel en zonder gif. Zet de val op een looproute langs de muur.
  • Vang ze levend als je dat liever hebt. Met de doorloopval vang je ratten in een kooi.

Ruim daarnaast afval goed op. Doe vuilnis in een dichte bak. Laat geen etensresten of dierenvoer buiten staan. Zo maak je je huis en tuin minder aantrekkelijk.

Veelgestelde vragen

Mag ik als particulier zelf rattengif kopen en leggen?
Nee. Sinds 1 juli 2023 mag dat niet meer. Alleen gecertificeerde vakmensen mogen rattengif buiten gebruiken. Kies thuis voor klapvallen, vangkooien en het dichten van gaten.

Hoe weet ik of ik ratten heb en geen muizen?
Rattenkeutels zijn groter dan die van muizen. Ze zijn ongeveer 1 tot 2 centimeter lang. Je hoort soms geritsel in de muur of op zolder. Ook zie je vaak knaagsporen en vette veegsporen langs muren.

Werkt een klapval echt tegen ratten?
Ja. Een stevige klapval zoals de Black Cat vangt ratten snel. Zet de val op een plek waar de rat vaak loopt. Dat is meestal strak langs een muur.

Zijn ratten gevaarlijk voor mijn gezondheid?
Ratten kunnen ziektes met zich meedragen. Ze vervuilen ook eten en verpakkingen. Raak dode dieren of keutels daarom niet met blote handen aan. Gebruik handschoenen en maak de plek daarna goed schoon.

Hoe houd ik ratten uit mijn tuin?
Geef ze geen eten en geen schuilplek. Ruim gevallen fruit op. Voer vogels met mate. Houd composthopen dicht. Snoei dichte begroeiing langs de muur weg.

Tips & trucs

  • Zet vallen op de looproute van de rat. Dat is bijna altijd langs een muur.
  • Laat een nieuwe val eerst een paar dagen onscherp staan met lokaas. De rat went er dan aan. Zet de val daarna op scherp.
  • Gebruik lokaas met een sterke geur. Denk aan pindakaas, noten of chocolade.
  • Controleer je vallen elke dag. Zo werkt de aanpak sneller en netjes.
  • Dicht gaten meteen. Anders komen er nieuwe ratten binnen zodra je er een hebt gevangen.
  • Houd het rond je huis schoon en droog. Ratten zoeken eten en water. Neem beide weg.

Oma's tips (populair, maar niet bewezen)

Over ratten bestaan veel oude huismiddeltjes. Ze klinken handig. Toch werken ze niet of is er geen bewijs voor. Dit zijn de bekendste.

  • Pepermuntolie op een watje. Veel mensen denken dat ratten hiervan wegblijven. De geur vervliegt snel. Een rat die eten ruikt, komt gewoon terug. Er is geen goed bewijs dat dit ratten weghoudt.
  • Ultrasone piepkastjes. Deze apparaten zouden ratten verjagen met geluid. Ratten wennen er snel aan. Het geluid komt ook niet door muren en meubels heen. In de praktijk lost het niets op.
  • Hondenhaar of kattenhaar strooien. Het idee is dat ratten schrikken van de geur van een roofdier. Ratten passen zich aan. Ze lopen er gewoon langs als er eten is.
  • Een doekje met ammoniak. De scherpe lucht zou ratten wegjagen. De geur trekt weg en het effect is er niet meer. Het is ook vervelend voor jezelf in huis.
  • Cola of kauwgom als lokval. Volgens de mythe zou dit ratten van binnen laten opzwellen. Dat gebeurt niet. Het is niet effectief en het lokt juist ongedierte aan.

Wil je echt van ratten af? Combineer dan weren en vangen. Dicht de gaten met RVS staalwol en SpouwSafe. Vang de dieren met een Black Cat klapval of een doorloopval.

Handige producten

Bron nieuws: De Telegraaf, onderzoek onder gemeenten, 30 juni 2026 (via Rijswijks Dagblad).
Foto: Rattus norvegicus, National Park Service, publiek domein, via Wikimedia Commons.

Zurück zum Blog