De eikenprocessierups (EPR) is de rups van een nachtvlinder die vooral in eiken voorkomt. Vanaf het late voorjaar ontwikkelen de rupsen microscopisch kleine brandharen die hevige jeuk, huiduitslag, oog- en luchtwegklachten kunnen veroorzaken — bij mens én dier. De overlast piekt doorgaans van mei tot en met juli. Bij Dierplagenshop vind je gerichte, veilige producten om de overlast van de eikenprocessierups te beperken en jezelf te beschermen.
Welke middelen tegen de eikenprocessierups zijn er?
-
Lijmbanden om de stam: een fysieke barrière rond de boomstam die voorkomt dat rupsen omhoog kruipen richting de kroon. Geschikt voor het vroege voorjaar.
-
Biologische behandeling: producten op natuurlijke basis die je op het blad aanbrengt om jonge rupsen te bestrijden, voordat ze brandharen ontwikkelen.
-
Barrièregel: een kleverige gel die rupsen tegenhoudt op plekken waar een lijmband lastig aan te brengen is.
Let op: het verwijderen van grote of actieve nesten laat je altijd over aan een professionele bestrijder. Voor persoonlijke bescherming (handschoenen, bril, mondmasker) en feromoonvallen kun je terecht in onze categorieën Persoonlijke bescherming en monitoring.
Hoe kies je de juiste aanpak?
-
Vroeg in het seizoen (voorjaar): breng een lijmband of barrièregel aan en/of behandel jonge rupsen biologisch, voordat de brandharen volgroeid zijn.
-
Bij zichtbare nesten: raak deze nooit zelf aan en meld ze bij de gemeente of een gespecialiseerd bedrijf.
-
Preventief voor volgend jaar: feromoonvallen tijdens de vliegtijd (juli/augustus) verlagen de plaagdruk in het volgende seizoen.
Praktische tips en veiligheid
- Verwijder nooit zelf een actief nest en gebruik geen hogedrukspuit of stofzuiger — daarmee verspreid je de brandharen juist.
- Draag bij werkzaamheden in de buurt van besmette eiken beschermende kleding, handschoenen, een bril en een mondmasker.
- Houd kinderen en huisdieren weg van besmette bomen en grond eronder; brandharen blijven jarenlang actief.
- Was bij contact je huid met lauw water (niet wrijven) en spoel ogen goed; raadpleeg bij ernstige klachten een arts.
- Meld overlast bij je gemeente — die schakelt gecertificeerde bestrijders in voor het veilig verwijderen van nesten.
Veelgestelde vragen over de eikenprocessierups
Waarom is de eikenprocessierups gevaarlijk?
Vanaf het derde larvestadium ontwikkelt de rups duizenden microscopisch kleine brandharen. Bij contact veroorzaken deze jeuk, huiduitslag, irritatie aan ogen en luchtwegen en soms allergische reacties.
Mag ik zelf een nest verwijderen?
Nee, dat wordt sterk afgeraden. Nesten verwijderen vraagt om speciale apparatuur en bescherming. Meld een nest bij de gemeente of schakel een gecertificeerd bestrijdingsbedrijf in.
Wanneer is de eikenprocessierups actief?
De rupsen komen vanaf april/mei uit en zijn het gevaarlijkst van mei tot en met juli, wanneer de brandharen volgroeid zijn. De vlinders vliegen daarna in juli en augustus.
Hoe werkt een lijmband tegen de processierups?
Een lijmband om de stam vormt een fysieke barrière die voorkomt dat de rupsen vanaf de grond omhoog naar de kroon kruipen. Breng de band vroeg in het voorjaar aan, voordat de rupsen actief worden.
Helpt een biologisch middel tegen de rupsen?
Biologische middelen werken het beste op jonge rupsen, vroeg in het seizoen voordat de brandharen volgroeid zijn. Volg altijd het etiket en behandel bij voorkeur vroeg en gericht.
Wat doe ik bij contact met de brandharen?
Wrijf niet, maar spoel huid en ogen met lauw water en was kleding op hoge temperatuur. Bij aanhoudende of ernstige klachten (zoals benauwdheid) raadpleeg je een (huis)arts.
Zijn de brandharen gevaarlijk voor huisdieren?
Ja. Honden en katten kunnen na contact ontstekingen aan tong, bek of huid oplopen. Houd dieren uit de buurt van besmette eiken en raadpleeg bij klachten een dierenarts.
Hoe voorkom ik overlast volgend jaar?
Hang feromoonvallen op tijdens de vliegtijd (juli/augustus) om mannetjesvlinders te vangen en zo de voortplanting te beperken. Het stimuleren van natuurlijke vijanden, zoals mezen, helpt eveneens.
