Stinkwantsen (schildwantsen) herkennen en bestrijden: wat werkt echt?

Vind je in het najaar ineens platte, schildvormige insecten op je raamkozijn of gordijnen? Grote kans dat het stinkwantsen zijn. Ze zijn onschuldig, maar wel hinderlijk. In dit artikel lees je hoe je ze herkent, waarom ze in huis komen en wat écht helpt om ze buiten te houden.

Wat is een stinkwants?

De stinkwants, ook wel schildwants genoemd, is een insect van ongeveer 1,5 centimeter. Hij heeft een plat, schildvormig lijf in een bruine of grijsgroene kleur. Nederland kent verschillende soorten schildwantsen. De bekendste is de gewone stinkwants. Sinds een paar jaar duikt ook de Amerikaanse boomwants steeds vaker op, een groter familielid dat oorspronkelijk uit Noord-Amerika komt.

De naam zegt het al: als je een stinkwants plet of stevig vastpakt, laat hij een sterke, onaangename geur los. Dat is een verdedigingsmechanisme tegen vogels en andere vijanden.

Gedrag: waarom komen stinkwantsen in huis?

Stinkwantsen leven van april tot in de herfst buiten, op planten, struiken en fruitbomen. Zodra de temperatuur in het najaar daalt, zoeken ze een warme, droge plek om te overwinteren. Kieren rond ramen en deuren, spouwmuren en zolders zijn favoriet. Daarom zie je de meeste stinkwantsen in huis in september, oktober en soms nog in de winter, als ze door de verwarming even wakker worden.

In het voorjaar worden ze weer actief en zoeken ze vanzelf de weg naar buiten. Ze planten zich niet voort in huis en vormen dus geen plaag zoals bijvoorbeeld motten of zilvervisjes dat wel doen.

Is een stinkwants gevaarlijk?

Nee. Stinkwantsen bijten niet en steken niet. Ze dragen geen ziektes over op mensen. Het enige echte ongemak is de sterke geur die vrijkomt als je ze plet of aanraakt. Voor tuinbouw en fruitteelt kunnen grote aantallen wel schade aanrichten aan fruit en gewassen, maar in een gewoon huishouden blijft het bij overlast.

Hoe voorkom je stinkwantsen in huis?

De beste aanpak is wering. Zorg dat de wants nooit binnenkomt.

• Dicht kieren rond ramen, deuren en kozijnen af. Een borstelstrip onder deuren houdt wantsen én tocht tegen.
• Controleer horren op gaatjes en scheuren en vervang ze waar nodig.
• Plak kieren bij gevelbeplating, dakranden en ventilatieroosters dicht met kit of gaas.
• Doe 's avonds de gordijnen dicht. Stinkwantsen worden aangetrokken door licht achter het raam.

Wat te doen als je al stinkwantsen in huis hebt?

Zit er toch een stinkwants binnen, zuig of veeg hem dan voorzichtig op zonder hem te pletten. Zo voorkom je de geurstof. Gooi hem buiten weg of leeg de stofzuigerzak buiten.

Zie je er meerdere, bijvoorbeeld bij het raam of op de vensterbank? Dan werkt een raamsticker tegen vliegen en wantsen goed: de wants blijft plakken voordat hij verder naar binnen loopt. Voor grotere ruimtes, zoals een zolder of veranda waar 's avonds licht brandt, is een insectenlamp een gifvrije oplossing die wantsen en andere vliegende insecten wegvangt.

Veelgestelde vragen

Bijten of steken stinkwantsen?

Nee. Stinkwantsen hebben geen angel en bijten niet. Ze zijn volledig onschadelijk voor mensen en huisdieren.

Waarom ruikt het zo vies als ik er een doodmaak?

De wants maakt bij gevaar een geurstof aan als verdediging. Plet of stamp een stinkwants daarom nooit. Zuig hem liever voorzichtig op of vang hem in een bakje en zet hem buiten.

Komen stinkwantsen elk jaar terug?

Ja, dat kan. Als je huis eenmaal als overwinteringsplek bekend staat, vinden nieuwe wantsen vaak dezelfde route. Goede wering blijft daarom nodig, ook na een eerder succesvolle aanpak.

Mag ik gif spuiten tegen stinkwantsen binnenshuis?

Voor particulier gebruik binnenshuis zijn alleen middelen met een toelating voor die toepassing bruikbaar. Kies bij voorkeur voor een fysieke, gifvrije aanpak zoals wering, opzuigen, een raamsticker of een insectenlamp. Dat is veiliger voor kinderen en huisdieren en net zo effectief.

Zijn stinkwantsen hetzelfde als bedwantsen?

Nee, dat zijn twee heel verschillende insecten. Bedwantsen zijn kleiner, plat ovaal en voeden zich met bloed. Stinkwantsen zijn groter, schildvormig en leven van plantensap. Stinkwantsen komen ook nooit in je bed terecht.

Kan ik ze in het voorjaar gewoon naar buiten laten?

Ja. Zodra het buiten warmer wordt, zoeken overwinterende stinkwantsen vanzelf de uitgang. Zie je er een binnenshuis, vang hem dan op en zet hem buiten neer.

Tips & trucs

• Zuig stinkwantsen op met de stofzuiger op laag vermogen. Leeg de zak of het reservoir daarna direct buiten.
• Controleer in september kieren rond ramen, deuren en dakranden. Dat is het moment vlak vóór de instroom.
• Zet een raamsticker op ramen waar je 's avonds licht laat branden. Wantsen worden aangetrokken door licht.
• Houd een lege pot met deksel bij de hand om een wants zonder direct contact te vangen en buiten los te laten.
• Was gordijnen en vitrages aan het eind van het najaar. Wantsen zoeken graag een schuilplek in de plooien.

Oma's tips: wat NIET werkt

Ook tegen stinkwantsen circuleren hardnekkige huismiddeltjes. Deze vijf zijn populair, maar niet bewezen effectief.

• Lavendel of pepermuntolie op de vensterbank. De geur wordt vaak genoemd als afweermiddel, maar er is geen goed bewijs dat het stinkwantsen op afstand houdt.
• Knoflook rond het huis uitstrooien. Dit wordt bij veel plaagdieren geadviseerd, maar voor stinkwantsen is er geen onderbouwing dat het werkt.
• Een schaaltje azijn neerzetten. Dit vangt hooguit een enkele fruitvlieg, geen stinkwants. Wantsen komen niet op de geur af en lopen er niet in vast.
• De verwarming een paar dagen uitzetten. Stinkwantsen overleven kou goed en worden juist actiever zodra het weer warmer wordt. Dit lost niets op.
• Met de hand doodslaan of pletten. Dit werkt averechts. Je krijgt de sterke geur vrij en die trekt soms juist weer andere wantsen aan.

Wil je stinkwantsen écht buiten houden? Zet in op wering en gifvrij vangen met een raamsticker, insectenlamp of borstelstrip uit onze collectie.