Geelpoothoornaar rukt op in Nederland: aantal nesten explodeert

De Aziatische hoornaar heeft een nieuwe officiële naam gekregen: geelpoothoornaar. De naam past beter bij het dier, want het heeft opvallend gele poten. Belangrijker nieuws is dat deze wesp zich razendsnel verspreidt over Nederland. Steeds meer provincies stoppen bovendien met actief bestrijden. Dat is slecht nieuws voor onze bijen.

Explosieve toename van nesten

Het aantal gemelde nesten is vorig jaar hard gestegen. Tussen april en december 2025 kwamen er meer dan 10.000 meldingen van nesten binnen. Dat is 4,6 keer zoveel als het jaar ervoor, toen er 2.204 nesten werden gemeld. Ook in het zuiden van het land loopt het aantal snel op. In Maastricht werden in 2024 nog 49 nesten gemeld, waarvan er 43 zijn verwijderd. In 2025 waren dat er al 156, waarvan 134 verwijderd. De kosten voor het weghalen van nesten stegen in Maastricht van een budget van 20.000 euro naar bijna 65.000 euro aan daadwerkelijke kosten.

Waarom stopt de naam Aziatische hoornaar?

De officiële Nederlandse naam is veranderd naar geelpoothoornaar. De oude naam verwees vooral naar de herkomst uit Azië. De nieuwe naam beschrijft een herkenbaar kenmerk van het dier zelf: de gele uiteinden van de poten. Deskundigen verwachten dat ook België de nieuwe naam gaat overnemen.

Provincies stoppen met bestrijden

De vestiging van de geelpoothoornaar in Nederland is niet meer terug te draaien, zeggen deskundigen van de Taskforce Aziatische Hoornaar Nederland. Toch trekken steeds meer provincies zich terug uit actieve bestrijding. Zo koos de provincie Utrecht er onlangs voor om nesten niet meer stelselmatig te verwijderen, maar vooral de populatie te beheersen. Imkers maken zich hier grote zorgen over. De geelpoothoornaar jaagt namelijk op honingbijen en andere bestuivers. Minder bestrijding betekent meer druk op een toch al kwetsbare bijenpopulatie.

Is de geelpoothoornaar gevaarlijk voor mensen?

Een steek van een geelpoothoornaar is voor een mens niet gevaarlijker dan een steek van een gewone wesp. Toch is voorzichtigheid nodig. Een nest kan honderden dieren bevatten. Kom je te dichtbij, dan kunnen meerdere hoornaars tegelijk steken. Heb je een allergie voor insectensteken? Blijf dan sowieso uit de buurt van een nest en waarschuw professionele hulp bij klachten na een steek.

Foto: geelpoothoornaar (Vespa velutina). Fotograaf: Siga. Licentie: CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons.

Tips & trucs tegen de geelpoothoornaar

• Hang al vroeg in het voorjaar een wespenval op. Dan vang je de koninginnen voordat ze een nest kunnen bouwen.
• Dicht open stootvoegen en kieren in de spouwmuur. Zo kan er geen nest in je muur ontstaan.
• Dek zoet fruit, frisdrank en bbq-vlees af op het terras. Dat trekt minder hoornaars en wespen aan.
• Ruim rijp of rottend fruit in de tuin snel op.
• Zie je een nest? Kom er niet te dichtbij en probeer het nooit zelf weg te halen. Meld het bij je gemeente of via waarneming.nl.

Oma's tips die niet werken tegen de geelpoothoornaar

• Een schijfje citroen met kruidnagels ophangen. Dit is een populaire tip tegen wespen. Er is geen bewijs dat het geelpoothoornaars weghoudt.
• Een bakje suikerwater ver van de tafel neerzetten als afleiding. In de praktijk komen de dieren gewoon op het eten op tafel af. Het afleidingsbakje trekt vaak juist extra dieren aan.
• Citronellakaarsen als enige bescherming gebruiken. De geur helpt een klein beetje in de directe omgeving van de kaars. Tegen een heel nest in de buurt doet het niets.
• Zelf 's nachts een nest met water bespuiten. Dit is gevaarlijk en werkt niet. De dieren worden er juist agressief van en kunnen massaal aanvallen.
• Een namaaknest ophangen om ze af te schrikken. Het idee is dat hoornaars een gebied met een ander nest mijden. Bij de geelpoothoornaar is hier geen goed bewijs voor.

Wil je hoornaars en wespen écht op afstand houden? Zet dan in op een goede val vroeg in het seizoen en dicht alle kieren waar een nest kan ontstaan.

Veelgestelde vragen over de geelpoothoornaar

• Is de geelpoothoornaar hetzelfde dier als de Aziatische hoornaar? Ja. Het is dezelfde soort, Vespa velutina. Alleen de Nederlandse naam is veranderd.
• Mag ik zelf een nest van deze hoornaar verwijderen? Dat wordt afgeraden. Een nest kan hoog hangen en honderden dieren bevatten. Zonder de juiste bescherming is dit gevaarlijk.
• Wat moet ik doen als ik een nest zie? Blijf op afstand en meld de vondst bij je gemeente of via waarneming.nl. Zo houden onderzoekers zicht op de verspreiding.
• Waarom is deze hoornaar een probleem voor bijen? De geelpoothoornaar jaagt op honingbijen en andere bestuivers. Bij een zwaar besmet bijenvolk kan de imker de bijenkast verliezen.
• Kan ik overlast voorkomen zonder gif? Ja. Vroeg een wespenval ophangen, kieren dichten en eten afdekken helpen al veel zonder chemische middelen.
• Is een steek van deze hoornaar gevaarlijker dan van een gewone wesp? Eén enkele steek is voor de meeste mensen niet gevaarlijker. Gevaar zit vooral in het aantal dieren dat tegelijk kan steken bij een verstoord nest.

Geschikte producten tegen wespen en hoornaars

• Knock Pest Wespenval: gifvrije val om wespen en hoornaars vroeg in het seizoen te vangen.
• Knock Pest Wasp Protector: gifvrije verjager voor op het terras of bij de tuintafel.
• SpouwSafe: stootvoegroostertjes die voorkomen dat wespen en hoornaars een nest in je spouwmuur bouwen.

Bronnen: Hart van Nederland, 'Opgeven strijd tegen Aziatische hoornaar is mokerslag voor de bij' (15 maart 2026) en 1Zuid/RTV Maastricht, 'Verdere toename nesten Aziatische hoornaar dit jaar verwacht' (31 januari 2026).