NVWA sluit recordaantal horecazaken door muizen, ratten en kakkerlakken: zo houd je ongedierte buiten
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) sloot vorig jaar 75 winkels en horecazaken tijdelijk met spoed. De reden was ernstige overlast door plaagdieren. Het ging vooral om muizen. Ook ratten en kakkerlakken speelden een rol.

Foto: Rasbak, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons.
Wat is er aan de hand?
Het aantal spoedsluitingen blijft stijgen. In 2024 ging het om 57 zaken. Vorig jaar waren het er 75. Dat zijn er 18 meer. In de meeste gevallen was er een muizenplaag.
De meeste sluitingen waren in de Randstad. In Amsterdam gingen twintig zaken tijdelijk dicht. In Rotterdam en Den Haag waren het er zeven. In Leiden vijf en in Alkmaar vier. De rest was verspreid over het land.
De NVWA ziet de meeste overlast in oude steden en oude panden. Ook panden bij grachten hebben er vaker last van. Het begin van dit jaar liet opnieuw een record zien. In de eerste weken van 2026 gingen er al tientallen zaken dicht.
Waarom is dit nu belangrijk?
In de zomer staan terrassen vol en draait de horeca op volle toeren. Warmte en eten trekken ongedierte aan. Plaagdieren dragen ziektes en bacteriën met zich mee. Die verspreiden ze via hun uitwerpselen. Daarom is een spoedsluiting een van de zwaarste maatregelen die de NVWA kan nemen.
Een zaak mag pas weer open als al het besmette voedsel weg is. Het pand moet daarna goed schoongemaakt zijn. Dan komt de NVWA terug voor een nieuwe controle.
Wat adviseert de NVWA?
Voorkomen is beter dan genezen. Een muis komt al door een kier van een halve centimeter naar binnen. Dicht daarom kieren onder deuren en in muren goed af. Houd ook de hygiëne op orde. Ruim voedsel op en gooi vuil op tijd weg.
Vaak is het een probleem dat je samen moet aanpakken. Denk aan een winkelcentrum of een rij panden. Als jij je best doet maar de buren niet, dan blijft het ongedierte komen.
Wat kun je zelf doen?
Je hoeft niet te wachten tot het misgaat. Met wering en goede vallen houd je muizen, ratten en kakkerlakken buiten.
- SpouwSafe. Sluit open stootvoegen en kieren in de spouwmuur af. Zo komen muizen, ratten en wespen er niet meer in.
- Knock Off Elektrische Ratten- en Muizenval. Pakt knaagdieren snel en gifvrij aan. Handig in huis, schuur of bedrijfspand.
- Knock Pest Voerdoos Muis met sleutel. Een veilige voerdoos met klem voor gericht muizen vangen.
- Ecotrap insectenmonitor. Zie snel of je kakkerlakken of ander kruipend ongedierte hebt.
Let op. Particulieren mogen sinds 1 juli 2023 geen rattengif meer gebruiken. Kies daarom voor vallen en wering. Dat is veiliger voor kinderen, huisdieren en andere dieren.
Veelgestelde vragen (FAQ)
Hoe weet ik of ik muizen heb?
Je ziet kleine zwarte keutels. Je hoort geritsel achter muren, vooral 's nachts. Soms zie je knaagsporen of ruik je een muffe geur.
Mag ik als particulier rattengif gebruiken?
Nee. Sinds 1 juli 2023 is dat voor particulieren niet meer toegestaan. Gebruik vallen en zorg dat het ongedierte niet binnen kan komen.
Zijn muizen en ratten gevaarlijk?
Ja, ze kunnen ziektes en bacteriën overbrengen. Dat gaat via hun uitwerpselen en urine. In een keuken of horeca is dat een groot risico.
Hoe houd ik kakkerlakken weg?
Houd alles schoon en droog. Berg voedsel goed op. Zet een monitor neer om ze vroeg te zien. Dicht kieren waar ze door kruipen.
Wat als ik een bedrijf of horeca heb?
Zorg voor strakke hygiëne, goede wering en regelmatige controle. Bij ernstig risico kan de NVWA je zaak tijdelijk sluiten. Voorkomen scheelt dus veel geld en gedoe.
Tips en trucs
- Dicht elke kier vanaf een halve centimeter. Denk aan deurnaden, leidingen en stootvoegen.
- Bewaar voedsel in goed afgesloten bakken. Ruim kruimels meteen op.
- Zet de vuilnis dicht en buiten op tijd aan de straat.
- Plaats vallen langs de muur. Muizen lopen het liefst langs randen.
- Controleer vaste plekken regelmatig op keutels en knaagsporen.
Oma's tips (populair, maar ze werken niet)
Deze huismiddeltjes hoor je vaak. Toch lossen ze een echte plaag niet op. We zetten ze eerlijk op een rij.
- Pepermuntolie op een doekje. De geur lijkt fris, maar muizen wennen er snel aan. Ze lopen er gewoon langs.
- Kauwgom of gips neerleggen. Het idee is dat de muis het opeet en doodgaat. Dat is niet diervriendelijk en het werkt niet.
- Kattenhaar of hondenhaar strooien. De geur vervliegt snel. Een muis die in de muur nestelt, schrikt hier niet van.
- Uien of azijn in de hoeken. Dit verjaagt geen muizen. Soms trekt het juist fruitvliegjes aan.
- Eenmalig flink schoonmaken. Fijn, maar zonder kieren dichten komen de muizen gewoon terug.
Wil je er echt vanaf? Dicht eerst alle kieren. Zet daarna vallen of een voerdoos op de looproutes. Houd het netjes en droog. Zo blijft het ongedierte weg.
Bron nieuws: NOS, 4 januari 2026, "Vorig jaar weer meer horecazaken met spoed gesloten door overlast plaagdieren". Foto: Rasbak, Creative Commons Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 (CC BY-SA 3.0), via Wikimedia Commons.